Çinli yapay zeka girişimleri son dönemde borsada oldukça başarılı bir grafik çizse de, sektörün önde gelen yöneticileri teknolojik yetkinlik konusunda karamsar bir tablo çiziyor. Pekin’de düzenlenen AGI-Next zirvesinde konuşan Alibaba yöneticisi Justin Lin, önümüzdeki 3-5 yıl içinde Çinli bir şirketin temel atılımlarda OpenAI veya Anthropic’i geçme ihtimallerinin yüzde 20’den az olduğunu belirtti.

Milyar dolarlık halka arzlara rağmen Çin yapay zekada ABD’nin gerisinde

Lin, OpenAI gibi ABD’li devlerin işlem güçlerinin önemli bir kısmını öncü araştırmalara ayırdığını, kendilerinin ise mevcut kaynaklarını büyük oranda müşteri taleplerini karşılamak için tükettiğini vurguladı. Zhipu AI kurucusu Tang Jie ise daha açık konuşarak, son dönemde piyasaya sürülen açık kaynaklı modellerin yarattığı heyecana rağmen gerçekte ABD ile aradaki teknolojik farkın açılıyor olabileceğini ifade etti.

Bu çarpıcı uyarılar, Çin’in “yapay zeka kaplanları” olarak bilinen Zhipu ve MiniMax’ın Hong Kong borsasında toplamda 1 milyar doların üzerinde fon topladığı parlak bir haftada geldi. MiniMax hisseleri borsaya giriş yaptığı Cuma günü yüzde 109 değer kazanarak şirketin değerini 13,7 milyar dolara taşırken, Zhipu’nun artışı yüzde 13,2 seviyesinde kaldı.

Sektör liderleri, piyasadaki bu finansal başarılara rağmen sınırlı bilgi işlem kaynakları ve ABD’nin gelişmiş çipler üzerindeki ihracat kısıtlamalarını en büyük engel olarak görüyor. Piyasa değeri 500 milyar doları bulan OpenAI ve 350 milyar dolarlık Anthropic, hem pazar değeri hem de kaynak bakımından Çinli rakiplerini oldukça geride bırakıyor.

Ocak 2025’te DeepSeek R1 modelinin yayınlanması, maliyet etkinliği açısından bir dönüm noktası olsa da liderler temkinli davranmaya devam ediyor. Tencent’in yapay zeka girişimlerinin başındaki Yao Shunyu, sektörün artık uzun süreli hafıza ve kendi kendine öğrenme gibi yeni nesil zorluklara odaklanması gerektiğini belirtti. Yöneticiler, kısır iç rekabet yerine dünya genelinde yapay zeka gelişimi için iş birliği yapılması gerektiğine inanıyor.

Öte yandan bir diğer önemli oyuncu olan Moonshot AI, 500 milyon dolarlık yeni bir yatırım turunu tamamladığını duyurdu. Nakit rezervini 1,4 milyar doların üzerine çıkaran şirket, rakiplerinin aksine halka arz için acele etmeyip K3 modelini geliştirmeye ve kapasite artırmaya odaklanacağını açıkladı.

Siz Çin ve ABD arasındaki bu teknoloji ve yapay zeka rekabeti hakkında ne düşünüyorsunuz, aradaki makas gerçekten kapanmayacak kadar büyük mü?