Türkiye’deki teknoloji ve rekabet gündemini sarsan bir gelişmeyle, Rekabet Kurumu, teknoloji devi Google hakkında Android işletim sistemi üzerinden kapsamlı bir Android soruşturması başlattığını resmi olarak duyurdu. Bu hamle, Google’ın mobil ekosistemdeki ezici pazar gücünü ve bu gücü rekabeti kısıtlayıcı şekilde kullanıp kullanmadığına dair endişeleri yeniden alevlendirdi. Kurum, milyarlarca cihazda kullanılan Android işletim sisteminin, diğer hizmet ve uygulamalar aleyhine haksız bir avantaj yaratıp yaratmadığını derinlemesine inceleyecek.

Rekabet Kurumu’nun Yeni Android Soruşturması Neleri Kapsıyor?

Rekabet Kurumu tarafından yapılan açıklamaya göre, yeni başlatılan Android soruşturması, 2018 yılında alınan bir önceki kararın ardından mobil ekosistemde oluşan yeni dinamikleri ve sözleşme yapılarını mercek altına alıyor. Kurum, Google’ın cihaz üreticileriyle yaptığı anlaşmaların ve uygulama geliştiricilere yönelik politikalarının 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’u ihlal edebileceğine dair ciddi bulgulara ulaştı. Bu nedenle, soruşturmanın odak noktasında birkaç kritik başlık bulunuyor.

İncelenen temel endişeler ve iddialar şu şekilde sıralanabilir:

• Google Arama Münhasırlığı: Cihazlarda bulunan Google Arama parçacığının (widget) fiili bir tekel oluşturarak diğer arama motorlarının rekabet şansını ortadan kaldırdığı iddia ediliyor.
• Varsayılan Hizmet Dayatması: Google Chrome ve Google Sesli Asistan gibi popüler hizmetlerin, kullanıcıları doğrudan Google Arama’ya yönlendirerek bu hizmete haksız bir avantaj sağladığı değerlendiriliyor.
• Tarayıcı Avantajı: Mobil cihazlarda Google Chrome tarayıcısının önceliklendirilmesi ve diğer tarayıcıların aleyhine olacak şekilde çeşitli avantajlar sağlanması da soruşturma kapsamında.
• İşletim Sistemi Kısıtlamaları: En dikkat çekici iddialardan biri ise, Google’ın Android lisansı verdiği cihaz üreticilerinin, Android’in açık kaynak kodunu kullanarak kendi işletim sistemlerini (fork) geliştirmelerini veya üçüncü parti Android tabanlı işletim sistemlerini kullanmalarını sözleşmelerle yasakladığı yönünde.

Bu iddialar, Google’ın sadece son kullanıcı deneyimini değil, aynı zamanda cihaz üreticilerinin ve rakip yazılım şirketlerinin pazardaki hareket alanını da doğrudan etkileyen stratejiler izlediği şüphesini doğuruyor. Kurum, bu davranışların rekabeti önemli ölçüde engelleyip engellemediğini tespit etmeye çalışacak.

Uygulama Geliştiricileri ve Cihaz Üreticileri Nasıl Etkilenecek?

Soruşturma sadece Google’ın kendi hizmetlerini nasıl öne çıkardığıyla sınırlı değil. Bununla birlikte, teknoloji devinin uygulama geliştiricileri üzerinde kurduğu kontrol mekanizmaları da inceleme altında. Özellikle Android Geliştirici Doğrulama Programı kapsamında yapılan son politika değişiklikleri, geliştiricilere yeni yükümlülükler getirmesi nedeniyle dikkat çekiyor. Rekabet Kurumu, bu yeni politikaların geliştiricilerin faaliyetlerini kısıtlayıp kısıtlamadığını ve rekabeti ihlal edip etmediğini de değerlendirecek.

Cihaz üreticileri tarafında ise durum daha da kritik. Google ile yapılan sözleşmelerin, üreticilerin yenilik yapma ve farklılaşma yeteneklerini kısıtladığı endişesi hakim. Eğer bir üretici, Android’in açık kaynak kodunu alıp Google hizmetleri olmadan kendi ekosistemini yaratmak isterse, iddialara göre mevcut sözleşmeler buna engel oluyor. Bu durum, pazarda sadece Google’ın vizyonuyla şekillenen cihazların yaygınlaşmasına ve alternatiflerin ortaya çıkmasının engellenmesine yol açabilir.

Bu soruşturma, Türkiye’nin dijital pazarlardaki rekabeti koruma konusundaki kararlılığını göstermesi açısından büyük önem taşıyor. Benzer soruşturmalar Avrupa Birliği ve Amerika Birleşik Devletleri’nde de yürütülmüş ve Google milyarlarca dolarlık cezalara çarptırılmıştı. Türkiye’deki soruşturmanın sonucu, hem Google’ın ülkedeki faaliyetlerini hem de mobil cihaz pazarının gelecekteki yapısını doğrudan etkileyebilir. Soruşturma sonucunda Google’ın rekabeti ihlal ettiğine karar verilirse, şirkete ciddi para cezaları ve davranışlarını değiştirmeye yönelik yükümlülükler getirilebilir.

Peki, Google’a açılan bu yeni Android soruşturması hakkındaki sizin görüşleriniz neler? Düşüncelerinizi yorumlarda bizimle paylaşın!