Dünyanın en yoğun deniz ticaret yollarından biri olan Hürmüz Boğazı’nda büyük çaplı bir GPS kesintisi yaşanıyor. Denizcilik veri analisti Michelle Wiese Bockmann’ın harita üzerindeki tespitlerine göre, yüzlerce ticari gemi kusursuz daireler çiziyor veya karada ilerliyor gibi görünüyor. Bu durum basit bir veri hatası değil, bölgede yaşanan görünmez bir elektronik savaşın açık bir kanıtı olarak değerlendiriliyor.

Hürmüz Boğazı’nda Elektronik Savaş

Bu sinyal karışıklığı, gemilerin konumlarını paylaşmasını sağlayan Otomatik Tanımlama Sistemleri’ni (AIS) doğrudan bozuyor. Yüz binlerce ton petrol taşıyan devasa tankerlerin dar deniz yollarında birbirlerinin konumunu tam olarak bilememesi, büyük bir çevre ve güvenlik felaketi riskini beraberinde getiriyor. Uzmanlar, GPS uydularının Dünya’ya ulaşan sinyallerinin oldukça zayıf olması nedeniyle, basit sinyal bozucu cihazların bile geniş alanlarda navigasyon sistemlerini kör edebildiğini belirtiyor.

Ukrayna ve Avrupa’da da sıkça görülen bu durumun Hürmüz Boğazı’ndaki boyutu ise daha önce eşi görülmemiş seviyelerde. Henüz hiçbir ülke veya güç bu kesintilerin sorumluluğunu üstlenmedi. Ancak uzmanlar, bölgedeki farklı aktörlerin veya kendilerini korumak isteyen güçlerin kullandığı karşı tedbir sistemlerinin bu yoğun elektromanyetik savaş alanını yaratmış olabileceğini düşünüyor. Araştırmacılar, bu sinyal bozucuların yerini tespit etmek için akıllı telefonlar, dronlar ve radar uyduları kullanarak frekansların bıraktığı dijital izleri haritalandırıyor.

Dünya petrolünün beşte birinin geçtiği bu bölgedeki tehlikelere karşı uyarılar yapılırken, teknoloji şirketleri yeni çözümler geliştirmek için hızla çalışıyor. Savunma sanayi firmaları saldırı altında bile çalışan anten sistemleri üretirken, bazı firmalar sensörler, uydu haritaları ve hatta yıldız haritalarını kullanarak GPS’e bağımlı olmayan alternatif navigasyon sistemleri tasarlıyor.

Sivil GPS sistemlerinin en büyük zayıflığı, şifresiz ve açık sinyaller kullanmasıdır. Askeri sistemler şifreli altyapılarla korunurken, uzmanlar sivil navigasyon teknolojisinin de yakında açık sistemlerden tam korumalı ve şifreli sistemlere geçiş yapacağını öngörüyor. Küresel deniz ticaretini derinden etkileyen bu navigasyon krizi ve sivil GPS sistemlerinin gelecekteki şifreli yapısı hakkında siz ne düşünüyorsunuz?